Kaset filtre ve panel filtre nedir?
Panel filtre, karton, galvaniz veya alüminyum çerçeveli, düz ya da pilili medyalı filtredir; havalandırmada ön filtre olarak kaba tozu tutar. Yaygın kalınlıkları 10, 25, 48 ve 98 mm'dir. Kaset filtre ise çerçeve içine yerleştirilmiş pilili medyadan oluşan, derinliği 292 mm ve üzerine çıkabilen kompakt elemandır. Mini-pleat veya V-bank tipleri, yüksek debili sistemlerde torba filtreye alternatif olarak kullanılır. Kaset filtreler geniş filtre alanı sayesinde düşük basınç kaybı ve uzun ömür sağlar, bu da fan enerjisinde tasarruf demektir.
EN 779 sınıfları: G, M ve F
EN 779 standardı uzun yıllar Avrupa ve Türkiye'de kullanıldı ve hâlâ sahada yaygın bir dildir. G sınıfları (G1–G4) kaba tozu, M sınıfları (M5–M6) orta incelikte tozu, F sınıfları (F7–F9) ise ince tozu tutan filtreleri tanımlar. Bu sistemin zayıf yönü, verimi tek bir test tozu ve partikül boyutu üzerinden ölçmesi ve gerçek şehir havasındaki ince partikül dağılımını yeterince yansıtmamasıydı.
ISO 16890: ePM sınıfları ne anlatır?
EN ISO 16890 filtreleri, sağlık açısından önemli olan partikül boyut gruplarına göre değerlendirir. ePM1 1 mikron altındaki, ePM2,5 2,5 mikron altındaki, ePM10 10 mikron altındaki partiküllerdeki verimi gösterir. Bu üç grupta yeterli verime ulaşamayan kaba filtreler ISO Coarse olarak sınıflanır. Etikette yazan "ePM1 %70" gibi bir ifade, filtrenin 1 mikron altındaki partiküllerin yaklaşık %70'ini tuttuğunu anlatır. Bu yaklaşım, filtre seçimini dış hava kalitesi ve iç ortam hedefiyle doğrudan ilişkilendirir.
Yaklaşık sınıf karşılıkları tablosu
İki standart farklı test yöntemleri kullandığı için birebir dönüşüm yoktur. Aşağıdaki tablo sahada sık kullanılan yaklaşık eşleşmeyi ve tipik uygulamayı gösterir; kesin seçim filtre üreticisinin test raporuna göre yapılmalıdır.
| EN 779 (eski) | ISO 16890 (yaklaşık) | Tipik eleman | Tipik kullanım |
|---|---|---|---|
| G2 – G4 | ISO Coarse | Panel filtre, pilili panel | Ön filtre, fan coil, kompresör odası, jeneratör kabini |
| M5 – M6 | ePM10 | Pilili panel, torba filtre | Genel havalandırma, ikinci kademe |
| F7 | ePM2,5 / ePM1 | Torba veya kaset filtre | Ofis, üretim alanı, HEPA öncesi kademe |
| F8 – F9 | ePM1 | Kaset (mini-pleat, V-bank), torba | Hassas üretim, hastane, temiz oda ön filtrasyonu |
Klima santralinde doğru filtre dizilimi
Bir klima santralinde (AHU) filtreler kademeli çalışır. İlk kademede panel filtre kaba tozu, böcek ve lifleri tutar; ikinci kademede torba filtre veya kaset filtre ince tozu yakalar. Temiz oda, ilaç ve ameliyathane gibi alanlarda üçüncü kademe olarak HEPA filtre eklenir. Ön kademeyi ihmal etmek, pahalı olan ince filtrelerin çok daha hızlı dolmasına yol açar. Boya kabinleri ise kendine özgü tavan ve taban filtreleri kullanır; bu konuda boya kabini filtresi sayfamıza bakabilirsiniz. HEPA tarafının ayrıntıları için H13 ve H14 farkı yazımızı okuyabilirsiniz.
Sınıf seçerken nelere dikkat edilmeli?
Doğru sınıf, dış hava kalitesi ile iç ortamda ulaşılmak istenen hedef arasındaki farka göre seçilir. Yoğun trafik ve sanayi bölgesinde, örneğin bir OSB içinde, dış havadaki ince partikül yükü yüksektir; bu durumda ikinci kademede ePM1 sınıfı bir torba veya kaset filtre tercih edilebilir. Daha temiz bir çevrede ise ePM2,5 sınıfı yeterli olabilir. Burada önemli olan, şartnamede istenen sınıfı karşılarken basınç kaybını ve dolayısıyla fan enerjisini gereksiz yere artırmamaktır.
Seçimde yapılan yaygın hatalardan biri, eski bir şartnamedeki F sınıfını yeni ePM sınıfına doğrudan "çevirmeye" çalışmaktır. İki standardın test yöntemi farklı olduğu için aynı filtre farklı raporlarda farklı görünebilir. Bu yüzden teklif alırken filtrenin ISO 16890 test raporundaki ePM değerini ve yüzde verimini sormak gerekir. Bir diğer hata, yalnızca ön yüz ölçüsüne bakıp derinliği ve cep sayısını gözden kaçırmaktır; aynı 592x592 ölçüsünde çok farklı filtre alanına sahip ürünler bulunur ve bu fark ömrü doğrudan etkiler.
Gaz türbini hava girişi, kompresör odası ve jeneratör kabin havalandırması gibi endüstriyel uygulamalarda ise toz tipi, nem ve su damlacığı riski de hesaba katılmalıdır. Bu alanlarda neme dayanıklı medya ve uygun çerçeve malzemesi seçmek, filtrenin form kaybetmesini ve sızdırmasını önler.
Kaset filtre seçim kriterleri ve değişim zamanı
- Çerçeve ölçüsü ve derinlik: En yaygın ön yüz ölçüsü 592x592 mm'dir; derinlik mevcut kızağa uymalıdır.
- Verim sınıfı: Şartnamedeki ePM veya F sınıfı esas alınır.
- Nominal debi ve başlangıç basınç kaybı: Fan kapasitesiyle uyumlu olmalıdır.
- Çerçeve malzemesi ve conta: Galvaniz, alüminyum veya plastik; sızdırmazlık contası önemlidir.
- Yanmazlık: Gerekiyorsa DIN 4102 B1/F1 veya UL900 sınıfı istenir.
Kaset filtreler tek kullanımlıktır ve yıkanmaz. Değişim takvime göre değil, manometredeki fark basıncına göre yapılmalıdır; tipik son basınç değerleri 250–450 Pa civarındadır. Panel filtrelerde ortamın toz yüküne göre değişim aralığı genelde 1–3 ay arasında değişir. Değerler için sistem üreticisinin önerisi esastır.
Santrallerde manometre yoksa veya bozuksa filtre değişimi göz kararı yapılır; bu da ya erken değişimle gereksiz maliyete ya da geç değişimle enerji kaybına yol açar. Her kademeye ayrı fark basıncı göstergesi takmak, düşük maliyetli ama etkili bir iyileştirmedir. Değişim sırasında kızakların ve contaların kontrol edilmesi, filtre ile çerçeve arasından hava kaçağı olmasını engeller; kaçak olan bir sistemde en yüksek sınıflı filtre bile beklenen sonucu vermez.
Akışık Filtre'den kaset ve panel filtre tedariki
Akışık Filtre, standart ölçülerde kaset, panel ve torba filtre tedarik eder; farklı çerçeve ölçüleri için özel imalat seçeneği sunar. Çorlu, Çerkezköy, Kapaklı ve Ergene OSB'lerindeki fabrikalara Velimeşe OSB'deki Trakya bölge müdürlüğümüzden, İkitelli, Hadımköy ve Silivri'ye kadar İstanbul Avrupa Yakası'na merkezimizden sevkiyat yapıyoruz. Tekirdağ merkez, Edirne ve Kırklareli'ndeki tesisler için de stok durumuna göre hızlı sevkiyat sağlıyoruz. Mevcut filtrenin etiketini, ölçüsünü ve adedini WhatsApp 0537 216 33 84 hattına gönderin; santralinize uygun kademeli seti birlikte belirleyelim. Endüstriyel filtreler sayfamızda diğer çözümleri de bulabilirsiniz.
Doğru filtreyi birlikte bulalım
Parça kodu, makine modeli veya eski filtrenin fotoğrafı yeterli. Orijinal ve muadil seçenekleri stok ve fiyat bilgisiyle iletelim.
